015-  ما نوح و كسانی را كه در کشتی بودند نجات داديم و آن را نشانه‌ای برای مردم قرار داديم.     

016-  و داستان ابراهيم را هم ياد كن وقتی به قومش گفت خدا را بندگی كنيد و از نافرمانی و عذاب او بترسيد،

       اگر متوجه حقيقت باشيد ميدانيد كه اينكار برای شما بهتر است.      

017-  شما بجای خدا بت‌هائی را بندگی ميكنيد و با دروغ آنها را ميسازيد.

       اين افرادی را كه غير از خدا بندگی ميكنيد صاحب رزقی برای شما نيستند.        3

         بنابراين رزق را از خدا بخواهيد و فقط بندگی او را بكنيد

      (بنده و مطيع محض و بی چون و چرای هيچكس جز او نباشيد)  

       واز او شكرگزاری كنيد چون پيش او برگردانده ميشويد.    

018-  اگر قبول نكنيد، امتهای قبل از شما هم قبول نكردند.

       وظيفه پيغمبر فقط رساندن آشكار پيام الهی است.       

019-  آيا نديدند كه خدا چگونه خلقت را شروع كرد؟

       بعد آن را برميگرداند.  

       اين كار برای خدا آسان است.     

020-  بگو در زمين بگرديد و نگاه كنيد كه خدا چگونه خلقت را شروع كرد.  

       باز هم خدا آخرت را بوجود می‌آورد.

       چون خدا قادر به هر كاری است.     

021-  هرکسی را كه بخواهد عذاب ميكند و به هر كس كه بخواهد رحم ميكند.         4

      شما را پيش او برميگردانند.    

022-  شما نه در زمين و نه در آسمان نميتوانيد خدا را عاجز كنيد و غير از خدا يار و ياوری برای شما وجود ندارد.     

023-  كسانی كه منكر آيات خدا و ملاقات او شدند افرادی هستند كه از رحمت من نااميد شده‌اند و عذاب دردناکی دارند.    5

024-  جواب قومش به ابراهيم فقط اين بود كه گفتند او را بكشيد يا بسوزانيد، ولی خدا او را از آتش نجات داد.

       در اينكار عبرت‌هائی برای افراد باايمان وجود دارد.     

025-  ابراهيم گفت شما بخاطر دوستی بين خودتان در زندگی دنيا بت‌هائی غير از خدا درست كرده‌ايد.

       اما روز قيامت بعضی از شما منكر بعضی ميشوند و برخی از شما برخی ديگر را لعنت ميكنند

       و جای شما در جهنم است و مددكاری نخواهيد داشت.        

026-  لوط به او ايمان آورد و گفت من بسوی صاحب‌ اختيارم مهاجرت ميكنم.  

       چون خدا توانا و حكيم است.        

027-  اسحاق و يعقوب را به ابراهيم داديم و پيامبری و كتاب را در ميان فرزندان او قرار داديم

       و پاداش او را در دنيا داديم و در آخرت از افراد درستكار است.          

028-  و لوط را ياد‌آوری كن وقتی به قومش گفت شما كار زشتی ميكنيد

       كه هيچكس از افراد بشر در اين کار بر شما سبقت نگرفته.         6

029-  آيا شما با مردان شهوترانی ميكنيد و راه را قطع ميكنيد و در مجالس خود مرتكب كار زشت ميشويد؟

       جواب قومش فقط اين بود كه  اگر راست ميگوئی عذاب خدا را بر ما بياور.         

030-  لوط گفت خداوندا، به من در مقابل اين افراد تبهكار كمك كن.

031-  وقتی فرستادگان ما برای ابراهيم مژده آوردند، گفتند ما مردم اين شهر را هلاك ميكنيم.  

       چون مردم آن ستمكار هستند.    

032-  ابراهيم گفت لوط در آن شهر است.

       گفتند ما كسانی را كه در آن هستند بهتر ميشناسيم.

       او و خانواده‌اش را نجات ميدهيم، غيراز زنش كه جزو باقيماندگان در شهر است.     

033-  وقتی فرستادگان ما پيش لوط آمدند، لوط بخاطر آنها ناراحت و دلتنگ شد.

       گفتند نترس و غصه نخور.

          ما تو و خانواده‌ات را بجز زنت كه جزو باقيماندگان در شهر خواهد بود، نجات ميدهيم.     

034-  ما بعلت نافرمانی اهالی اين شهر عذابی از آسمان بر آنها نازل ميكنيم.     

035-  و از آن آثار نمايانی برای افرادی كه عقل خود را بكار ميبرند باقی گذارديم.      7  

036-  برادرشان شعيب را به شهر مدين فرستاديم. او گفت ای قوم من،

       فقط خدا را بندگی كنيد ( بنده و مطيع محض و بی چون و چرای هيچكس جز خدا نباشيد)

       و به روز آخرت اميد داشته باشيد و در زمين فساد نكنيد.     

037-  ولی او را به دروغگوئی متهم كردند و دچار زلزله شدند و در خانه‌هايشان از پا در‌آمدند.     

038-  و قوم عاد و ثمود را هم هلاك كرديم و وضع خانه‌های آنها برای شما روشن شده.

       شيطان كارهای آنها را در نظرشان زينت داد و آنها را از راه راست منحرف كرد در صورتيكه بينا بودند.    

039-  و قارون و فرعون و هامان را هم هلاك كرديم.

       موسی برای آنها دلائل روشن آورد ولی آنها در زمين تكبر ورزيدند

       در صورتيكه نميتوانستند جلوی عذاب ما را بگيرند.

040-  همه آنها را بعلت گناهشان دچار عذاب كرديم.

       بر عده‌ای از آنها طوفان شن فرستاديم و صدای كشنده رعد عده‌ای ديگر از آنها را فرا گرفت

       و بعضی از آنها را نيز در زمين فرو برديم و برخی از آنها را غرق كرديم.

       خدا به آنها ظلم نكرد ولی آنها به خودشان ظلم ميكردند.

041-  وضع كسانی كه اوليائی غير از خدا برای خود گرفتند مثل عنكبوتی است كه خانه‌ای برای خود درست كرده،

       در صورتيكه سست ‌ترين خانه‌ها خانه عنكبوت است، البته اگر متوجه حقيقت باشند.       

042-  خدا هر چيزی را كه غير از خودش به كمك ميخوانند ميشناسد.

       او توانا و حكيم است.        

043-  اينها مثل‌ هائی است كه برای مردم ميزنيم و فقط افراد دانا آن را ميفهمند.        

044-  خدا آسمانها و زمين را بحق آفريد.

       در اين كار نشانه‌ای برای افراد باايمان وجود دارد.     

045-  آنچه از قرآن بتو وحی شده بخوان و نماز را بپا دار،       8

       چون نماز از كارهای زشت و ناپسند جلوگيری ميكند و مسلماً ياد خدا بزرگتر است.

       خدا كارهائی را كه ميكنيد ميداند.      

046-  با اهل كتاب فقط با بهترين روش گفتگو كنيد مگر ستمكاران آنها و بگوئيد كه ما به آنچه بما نازل شده

               (يعنی قرآن) و آنچه بشما نازل شده (يعنی به تورات و انجيل و زبور و كتابهای پيغمبران ديگر) ايمان داريم.

       معبود ما (خدائی كه ما از دستورهای او پيروی ميكنيم) و شما يکی است و ما تسليم او هستيم.       9 

047-  ما قرآن را اينطور بتو نازل كرديم،

       بنابراين اهل كتاب به آن ايمان می‌آورند و بعضی از اين‌ها (مشركين) هم به آن ايمان می‌آورند

       و فقط افراد بی ايمان آن را انكار ميكنند.    

048-  تو قبلا كتابی نخوانده بودی و با دستت خطی ننوشته بودی

       چون در آنصورت كسانی كه اهل باطل هستند دچار شك ميشدند.          10

049-  قرآن آيات روشنی در سينه افراد دانا است و فقط افراد ظالم منكر آيات ما ميشوند.     

050-  گفتند چرا معجزاتی از خداوندش بر او نازل نميشود؟

       بگو معجزات در اختيار خدا است و من فقط بطور روشن هشدار ميدهم.      

051-  آيا برای آنها كافی نيست كه ما قرآن را كه بر آنها خوانده ميشود بتو نازل كرديم؟

      در قرآن رحمت و تذكری برای افراد باايمان وجود دارد.    

052-  بگو خدا برای شهادت بين من و شما كافی است.

       آنچه را كه در آسمانها و زمين است ميداند و كسانی كه به باطل ايمان آوردند و منكر خدا شدند زيانكار هستند.    

053-  از تو ميخواهند كه عذاب زودتر نازل شود.

       اگر مدت معينی برای مهلت تعيين نشده بود،       11

       عذاب بر آنها نازل ميشد و عذاب ناگهانی در حالی كه متوجه نيستند بر آنها نازل ميشود. 

054-  از تو ميخواهند كه عذاب زودتر نازل شود، در صورتيكه جهنم دور افراد بی ايمان را گرفته.      

055-  روزی كه عذاب از بالا و از زير پايشان آنها را در بر ميگيرد

       و خدا ميگويد نتيجه كارهائی را كه ميكرديد بچشيد.

056-  ای بندگان باايمان من، زمين من پهناور است.

       فقط مرا بندگی بكنيد (بنده و مطيع محض و بی ‌چون و چرای هيچكس جز خدا نباشيد).      

057-  هر کسی مزه مرگ را ميچشد، بعد بسوی ما برگردانده ميشويد.     

058-  و كسانی را كه ايمان آوردند و كار صحيح كردند در غرفه‌هائی از بهشت جا ميدهيم

       كه زير آنها نهرها روان است و هميشه در آن هستند.

       پاداش عمل كنندگان چقدر خوب است.     

059-  عمل كنندگانی كه استقامت داشتند و به خداوندشان توكل نمودند.      

060-  چه بسيار جاندارانی كه روزی خود را با خود حمل نميكنند.

       خدا روزی آنها  و شما را ميدهد و او شنوا و دانا است. 

061-  اگر از آنها بپرسی چه کسی آسمانها و زمين را خلق كرده و خورشيد و ماه را مسخر كرده،

       حتماً ميگويند خدا، پس چگونه منحرف ميشوند؟         12    

062-  خدا رزق را برای کسی كه بخواهد گسترش ميدهد يا بر او تنگ ميكند.  

         چون خدا هر چيزی را ميداند.    

063-  و اگر از آنها بپرسی چه کسی باران را از آسمان نازل كرد و بوسيله آن زمين را بعد از مردنش زنده كرد،

       حتماً ميگويند خدا.          13

       بگو ستايش هم فقط اختصاص به خدا دارد ولی بيشتر آنها اين را نميفهمند.

  064-  اين زندگی دنيا فقط سرگرمی و بازی است و زندگی واقعی در آخرت است، البته اگر بدانند^.     

  065-  وقتی سوار کشتی ميشوند خدا را در حالی كه دين را برای او خالص ميكنند بكمك ميخوانند

         ولی چون خدا آنها را از دريا نجات داد و به خشکی رساند، چيزهايی را شريك او ميسازند.    

  066-  تا منكر آنچه به آنها داده‌ايم بشوند و از آن كامجوئی كنند.  نتيجه اينکار را خواهند دانست.      

  067-  آيا متوجه نشدند كه مسجدالحرام را محل امنی قرار داده‌ايم

         در صورتيكه افراد از اطراف آن ربوده ميشوند؟ (امنيتشان حفظ نميشود)

         آيا به باطل ايمان می‌آورند و منكر نعمت خدا ميشوند؟      

  068-  چه کسی ظالم ‌تر از کسی است كه به خدا به دروغ افترا ميزند يا وقتی حق برای او بيايد منكر آن ميشود؟      14

         آيا در جهنم برای افراد بی ايمان جا نيست؟     

  069-  ما به كسانی كه در راه ما كوشش كنند راه‌های خودمان را نشان خواهيم داد.

             بدون شك خدا با افراد نيكوكار است.      

پاورقی های اين سوره